currencies image

12 482,38 UZS

69,40

usd

currencies image

14 540,72 UZS

154,08

eur

currencies image

155,23 UZS

0,95

ru



АсосийЯнгиликларМеҳнат нормалари нима ва у қандай белгиланади?

Меҳнат нормалари нима ва у қандай белгиланади?

Ўзбекистон

calendar

31.07.2025

eye

238

Меҳнат нормалари нима ва у қандай белгиланади?

Вазирлар Маҳкамасининг “Меҳнат нормаларини ишлаб чиқиш ва жорий қилиш тартиби тўғрисидаги намунавий низомни тасдиқлаш ҳақида”ги низоми тасдиқланди.

 Мазкур ҳужжат ташкилотларда меҳнат нормаларини ишлаб чиқиш ва жорий қилиш тартибини ҳамда айрим ёрдамчи ходимлар тоифасига мансуб касб ва лавозимларнинг намунавий меҳнат нормаларини белгилайди. Шунингдек, низом тадбиркорлик фаолияти субъектлари учун меҳнатни ташкил этишни такомиллаштириш, унинг самарадорлигини ошириш ва ходимлар учун қулай шароитлар яратиш, шунингдек ходимларнинг оптимал сонини аниқлаш мақсадида қабул қилинган.

 Намунавий низом қуйидагиларни белгилайди:

— ташкилотларда меҳнат меъёрлари ва стандартларини ишлаб чиқиш ҳамда жорий этиш тартиби;

— ёрдамчи ходимларнинг айрим тоифалари касблари ва лавозимлари бўйича иш ҳақининг намунавий меъёрлари.

Меҳнат нормалари нима? 

Бу муайян ишлаб чиқариш шароитларида маълум бир иш ёки топшириқни бажариш учун зарур бўлган максимал вақтни аниқлаш, шунингдек, меҳнат натижалари ва иш ҳақи миқдорлари ўртасидаги мувозанатли нисбатларни ўрнатиш бўлиб, у турли тоифадаги ходимлар (гуруҳлар) сони ва жиҳозлар сонининг оптимал нисбатини аниқлаш имконини беради.

 Хизматчиларнинг асосий лавозимлари ва касблари таснифлагичи касблар ва лавозимларнинг бошқарув, ишлаб чиқариш ва ёрдамчи ходимлар тоифаларига тегишлилигини аниқлаш учун қўлланилади.

Ёрдамчи хизматчилар тоифасига кирувчи штат бирликларини аниқлашда, аввало, ушбу тоифага мансуб айрим касблар ва лавозимлар бўйича ходимлар сонининг намунавий меъёрларига амал қилинади. сўнгра, ёрдамчи хизматчилар сонининг маъмурий хизматчиларга нисбатан мутаносиблигини ҳисоблаш меъёрлари қўлланилади.

Ходимларнинг умумий сонидаги ёрдамчи ходимларнинг ушбу низомда  келтирилган чегаравий меъёрлари ишлаб чиқилган меҳнат нормаларидан келиб чиқиб, 10 фоизгача оширилиши мумкин.

Айрим ёрдамчи ходимлар тоифасига мансуб касб ва лавозимлар учун ходимлар сонининг намунавий нормалари:

Енгил автомобиль ҳайдовчисиАвтомобиль сақлаш лимити мавжуд бўлганда:

— 2 штат бирлиги (2 сменада) — ташкилот раҳбари учун;

— 1,5 штат бирлиги (1,5 сменада) — ташкилот раҳбарининг ҳар бир ўринбосари учун;

— навбатчи автомобиллар учун 1,5 штат бирлиги (1,5 сменада) — ҳар 100 штат бирлигидаги бошқарув ходимлари учун.

Хўжалик мудириҲар бир ташкилот учун 1 штат бирлиги.

Ҳовли супурувчи2,5 минг кв метр тозаланадиган майдон учун 1 штат бирлиги.

ҚоровулБир кеча-кундуз ишлаётганида — ҳар бир ташкилот учун 4,5 штат бирлиги.

Бир сменали иш учун (тунги навбатчилик) — ҳар бир ташкилот учун 3 штат бирлиги.

Қўриқлаш хизмати томонидан қўриқланмаган тақдирда жорий этилади.

Улашиш:

Бошқалар

5-август 2025, 05:52
1 330

Кимга неччи соат – умумтаълим муассасаларида дарс соатлари қандай тақсимланади?

Қонунчиликка кўра, умумтаълим муассасалари умумий ўрта таълимнинг таянч ўқув режаси асосида ҳар йили 10 сентябрга қадар умумтаълим муассасасининг дарс соатлари сеткасини шакллантиради.


8-август 2025, 06:28
1 253

Сув кодекси қандай жиҳатларни ўз ичига олган. Муҳим 6 жиҳат

Кодекс сув, сув объектлари, сув хўжалиги объектлари ва сув фонди ерларидан оқилона фойдаланиш ҳамда уларни муҳофаза қилиш соҳасидаги муносабатларни тартибга солади.


8-август 2025, 05:43
717

Ким ўғри? ёхуд туғилган кунга “совға”

Телеграмимга ҳужум қилиниб, бузилса, омонатимни ишонган банкнинг ҳимоя тизими шу қадар кучсиз бўлса, ички ишлар идорасидагиларнинг иши кўп бўлса, кимдан нажот кутайлик?


1-август 2025, 10:33
684

Банк сирига нималар киради ва қачон ошкор қилиниши мумкин? Муҳим 5 саволга жавоб

Банк сири хизмат вазифаси сабабли ўзига ишониб топширилган ёки маълум бўлган шахслар томонидан ошкор қилиниши ёки улардан шахсий мақсадда фойдаланиш тақиқланади.