Ҳозирги кунда маиший техника, телефон, мебель ёки бошқа қимматроқ товарларни бўлиб-бўлиб тўлаш орқали харид қилиш кенг тарқалган. Бу усул бир қарашда жуда қулай туюлади: товарни ҳозир оласиз, пулини эса кейин тўлайсиз. Аммо шошма-шошарлик баъзан ортиқча харажат ёки ноқулай ҳолатларга олиб келиши мумкин. Шунинг учун бўлиб-бўлиб тўлашдан олдин қуйидаги жиҳатларга албатта эътибор бериш зарур.

1. Якуний тўлов миқдори

Энг аввало, товар учун умумий ҳисобда қанча тўлайсиз, шуни аниқ билиб олинг. Айрим ҳолларда “фоизсиз” деб таклиф қилинади, аммо хизмат ҳақи, комиссия ёки қўшимча тўловлар орқали нарх ошиб кетади. Шу сабабли нақдга олинган нарх билан бўлиб-бўлиб тўланадиган нархни солиштириб кўринг.

2. Ойлик тўлов имконияти

Ойлик тўлов миқдори даромадингизга мос бўлиши керак. Агар ҳар ой тўлов қилиш сизга қийинчилик туғдирса, кейинчалик қарзга ботиш эҳтимоли юқори бўлади. Даромад камайиб қолиши ёки кутилмаган харажатлар чиқишини ҳам ҳисобга олинг.

3. Тўлов муддати

Муддат қанча узоқ бўлса, кўп ҳолларда ортиқча тўлов ҳам шунча кўп бўлади. Қисқароқ муддатда тўлаш фойдали, лекин ойлик тўловни кўтара олишингизни ҳам инобатга олиш зарур.

4. Шартномани диққат билан ўқиш

Шартномадаги майда ёзувларга алоҳида эътибор беринг. Айниқса:

— тўлов кечиктирилса қандай жарима қўлланилади,

— муддатидан олдин тўлаб ёпиш мумкинми,

— шартномани бекор қилиш шартлари қандай.

Тушунарсиз жойи бўлса, сўрашдан уялманг.

5. Кечиктирилган тўлов оқибатлари

Бир неча кунлик кечиктириш ҳам жаримага ёки кредит тарихингизга салбий таъсир кўрсатиши мумкин. Бу эса кейинчалик банк ёки молия ташкилотларидан кредит олишни қийинлаштиради.

6. Сотувчи ёки компания ишончлилиги

Товарни таклиф қилаётган компаниянинг расмийлигига ишонч ҳосил қилинг. Интернетдаги фикр-мулоҳазаларни ўқиб чиқиш, бошқа харидорларнинг тажрибасини билиш фойдали.

Хулоса

Бўлиб-бўлиб тўлаш — тўғри фойдаланилса, қулай имконият. Аммо ҳар бир шартни яхшилаб ўрганиб, ўз молиявий ҳолатингизни ҳисобга олган ҳолда қарор қабул қилиш энг тўғри йўлдир. Шунда харид ҳам қувонч келтиради, ҳам ортиқча ташвишсиз бўлади.